مىخواهند با حرف ، علم مسئول بسازند . علم و هنر و غيره آنگاه متعهد و مسئول مىشود كه عالم و هنرمند و شاعر و نقاش و غيره مسئول بشود ، يعنى مؤمن شود . ريشهء مسئوليت انسان در جهان - ورقه هاى تعليمات دينى صفحات . . . و 121 ( 1 ) يادداشت مسئوليت ، شب 25 محرم 52 ( قزوين ) اما مسئوليتهاى خانوادگى : الف . بحث اول اين است كه ماهيت ازدواج چيست ؟ آيا خريد و فروش است ؟ آيا اجاره است ؟ آيا هبه است ؟ آيا شركت است ؟ نه ، مبادرت به يك خدمت مقدس ، فعاليت تعاونى ، يك كار فرهنگى است ، تحمل يك مسئوليت است مانند هر پست مهم اجتماعى يا از آن جهت مسئوليت است كه هركدام مؤثر در ديگرى هستند و از آن جهت كه كانون فرهنگى و تربيتى نوبنياد است . ب . مسئلهء تعدد زوجات و فلسفه اش و ضرورتش در شرايطش ، حديث . . . و اينكه تحمل مسئوليت مضاعف به قوّهء 2 است ، براى اينكه يك سلسله آزاديها از انسان سلب مىشود . داستان حضرت امير و حضرت رسول . ج . اسلام هريك از خدمت بيرونى و درونى زن و شوهر را جهاد ناميده است : * ( الكاد لعياله . . . ، جهاد المرأة حسن التبعل . ) * د . نظر بدبينانه ابوالعلاء معرى و نظر اسلام ه . مسئلهء حق حكومت مرد در مقابل آزادى افراد و مشروعيت

--> ( 1 ) [ در نسخهء اصل دستنويس ، تحت اين عنوان مطلبى يادداشت نشده است . ]